W Polsce coraz wyraźniej widać zmianę nastawienia społecznego wobec alkoholu i jego promocji. Najnowsze badanie opinii publicznej pokazuje, że zdecydowana większość Polaków popiera zaostrzenie przepisów dotyczących reklamy napojów alkoholowych oraz skuteczniejszą ochronę dzieci i młodzieży przed ich dostępnością.
Z sondażu przeprowadzonego przez Ogólnopolską Grupę Badawczą na zlecenie Fundacji GrowSPACE wynika, że aż 81,5 proc. respondentów popiera wprowadzenie pełnego zakazu reklamy alkoholu oraz zakazu jego promocji. Badani wskazują również na potrzebę bardziej zdecydowanego egzekwowania obowiązującego prawa zakazującego sprzedaży alkoholu osobom poniżej 18. roku życia.
Badanie pokazuje również, że duża część społeczeństwa dostrzega bezpośredni wpływ marketingu alkoholu na młodych ludzi. 63,7 proc. ankietowanych uważa, że reklamy alkoholu mogą zachęcać dzieci i młodzież do wcześniejszego sięgania po alkohol. W opinii wielu respondentów intensywna obecność takich przekazów w mediach i przestrzeni publicznej buduje wśród młodych osób przekonanie, że picie alkoholu jest naturalnym elementem stylu życia.
Krytycznie oceniany jest także sposób przedstawiania alkoholu w reklamach. 68 proc. badanych uważa, że przekazy marketingowe tworzą nierealistyczny obraz rzeczywistości, w którym alkohol pojawia się jako nieodłączny element dobrej zabawy, relaksu czy spotkań towarzyskich. Z kolei 68,3 proc. respondentów jest zdania, że reklamy bezpośrednio wpływają na wzrost sprzedaży alkoholu.
Szczególne kontrowersje budzi również marketing napojów bezalkoholowych powiązanych z markami produkującymi alkohol. 64,1 proc. badanych uważa, że reklamy piwa oznaczonego jako „0%” mogą sprzyjać wcześniejszemu sięganiu po alkohol przez dzieci i młodzież. W opinii części ekspertów produkty bezalkoholowe stają się w praktyce narzędziem budowania rozpoznawalności marek alkoholowych.
Problem wczesnej inicjacji alkoholowej w Polsce pozostaje poważnym wyzwaniem społecznym. Dane przywoływane w kampaniach edukacyjnych wskazują, że niemal połowa Polaków pierwszy raz spróbowała alkoholu przed ukończeniem 18. roku życia, najczęściej w postaci piwa.
Rosnące poparcie społeczne dla zmian w prawie sprawia, że temat może wkrótce wrócić na parlamentarną agendę. W najbliższym czasie zaplanowano posiedzenia sejmowej podkomisji, która ma zająć się projektami dotyczącymi ograniczenia reklamy alkoholu oraz wzmocnienia regulacji związanych z jego sprzedażą.
Wyniki badania pokazują, że dyskusja o alkoholu przestaje dotyczyć wyłącznie zdrowia publicznego. Coraz częściej staje się także debatą o odpowiedzialności społecznej, wpływie marketingu na młode pokolenie i roli państwa w ograniczaniu ryzykownych zachowań.
