Wydatki na inwestycje drogowe w powiecie pyrzyckim w latach 2005–2025 układają się w historię, która nie przypomina równomiernego marszu do przodu. To raczej sinusoida – raz dużo, raz niewiele, z kilkoma momentami przełomowymi, kiedy samorząd wchodził na zupełnie inny poziom finansowania. W tym samym czasie zmieniało się też podejście do tego, co jest priorytetem: raz dominowały chodniki i poprawa bezpieczeństwa pieszych, innym razem wielomilionowe przebudowy dróg, a w tle coraz większą rolę zaczęły odgrywać dotacje zewnętrzne.
Dane, które zebrano dla lat 2005–2025, pokazują wyraźnie jedno: bez dodatkowych źródeł pieniędzy – rządowych, marszałkowskich czy gminnych – skala inwestycji drogowych w powiecie pyrzyckim byłaby zupełnie inna.
Stan dróg byłby zapewne również inny, gdyby… byłym zarządom się chciało. W zestawieniu szczególnie mocno rzucają się w oczy lata, w których na inwestycje drogowe wydawano wręcz żenująco mało, co trudno uzasadnić skalą potrzeb w powiecie. Najbardziej jaskrawym przykładem jest rok 2023 (starosta Stanisław Stępień), kiedy łączna wartość zadań wyniosła zaledwie 137 tys. zł – to kwota, która w praktyce pozwala jedynie na symboliczne naprawy, a nie realną poprawę stanu infrastruktury. Niewiele lepiej wyglądał rok 2007 (starosta Wiktor Tołoczko) z wydatkami na poziomie 174,5 tys. zł, a także rok 2012 (starosta Wiktor Tołoczko), gdy inwestycje zamknęły się w 268 tys. zł. To są poziomy, które w kontekście całej sieci dróg powiatowych mogą sprawiać wrażenie działań „dla statystyki”, a nie konsekwentnej polityki remontowej. Co więcej, właśnie takie lata – z minimalnymi nakładami i brakiem większych przebudów – powodują, że problemy drogowe zamiast być rozwiązywane, jedynie narastają, a powiat po kilku sezonach musi wracać do tych samych odcinków już nie z remontem, lecz z kosztowną odbudową.
Początek historii: dużo wydatków już w 2005 roku
Zaskoczeniem może być to, że już w 2005 roku w powiecie wykonano inwestycje drogowe o wartości 1 748 259,36 zł, a więc poziomie porównywalnym z niektórymi późniejszymi latami. Co ważne, w tej kwocie aż 816 076 zł stanowiły środki z dofinansowań.
Ten rok był mocno „inwestycyjny” – w dokumentacji pojawiają się zarówno przebudowy i modernizacje dróg (m.in. okolice Mechowa i Letnina), jak i zadania związane z chodnikami w Lipianach czy Bielicach. To czas, w którym powiat jeszcze nie realizował wieloletnich pakietów modernizacyjnych, ale potrafił skupić się na kilku większych zadaniach w jednym roku.
2006–2015: lata spokojniejsze, dominują chodniki i remonty punktowe
Kolejna dekada to już wyraźne wyhamowanie. W latach 2006–2015 powiat wydaje na inwestycje drogowe najczęściej od około 174 tys. zł do około 774 tys. zł rocznie.
Rok 2007 – z wartością zadań 174 551,94 zł – jest przykładem okresu, gdy inwestycje sprowadzały się do działań punktowych: remontów zatok postojowych czy chodników. Z kolei w 2009 roku – gdy wartość inwestycji sięgnęła 774 213,61 zł – widać większy nacisk na ciągi piesze, budowę chodników w kilku miejscowościach i systematyczne poprawianie infrastruktury wzdłuż dróg powiatowych.
W tych latach powtarza się ten sam schemat: modernizacja lub remont krótkich odcinków, poprawa poboczy, przebudowa przepustów, drobne inwestycje związane z odwodnieniem. Charakterystyczne jest też to, że duża część przedsięwzięć dotyczy Lipian i Pyrzyc, co może świadczyć o koncentracji potrzeb i ruchu w tych rejonach.
Rok przełomowy: 2016 i ponad 5,4 mln zł na drogi
Największa zmiana w pierwszej części analizowanego okresu następuje w 2016 roku. Wtedy wartość inwestycji sięgnęła aż 5 434 608,46 zł, a z tej kwoty 4 747 547 zł stanowiły dofinansowania.
To rok wyjątkowy z kilku powodów. Po pierwsze, pojawiają się duże zadania drogowe o wartości liczonych w milionach. Po drugie, wśród źródeł finansowania widać nie tylko klasyczne dotacje publiczne, ale również wkład prywatny: część remontów była realizowana dzięki środkom firm.
W 2016 roku powiat prowadził m.in. przebudowę mostu w Warszynie i duże przebudowy odcinków drogowych, a rozmach inwestycji jednoznacznie pokazuje, jak bardzo skala prac zależała od pieniędzy z zewnątrz.
2017–2019: stabilizacja na poziomie około 0,6–1 mln zł
Po 2016 roku wydatki znów się zmniejszyły, ale nie wróciły już do poziomów znanych z wcześniejszych lat. W 2017 roku powiat wydał 852 800,58 zł, a w 2018 roku już 972 361,01 zł.
W 2018 roku kluczowe były m.in. inwestycje w miejscowości Ryszewko, zadania w Pyrzycach oraz duże prace w Lipianach, w tym przy ul. Wodnej. W tym okresie coraz wyraźniej widać, że powiat inwestuje nie tylko w „naprawę” infrastruktury, ale również w przebudowy poprawiające standard i bezpieczeństwo.
Rok 2019 – mimo niższej kwoty 659 043,36 zł – pokazuje podobny kierunek: modernizacje, zatoki autobusowe, chodniki i prace wzmacniające odcinki dróg.
Nowa epoka od 2020 roku: wielkie projekty i pieniądze z programów rządowych
Od 2020 roku inwestycje drogowe w powiecie pyrzyckim wchodzą w kolejny etap. Wydatki rosną gwałtownie: w 2020 roku wynoszą 2 384 506,60 zł, a w 2021 roku aż 3 404 627,78 zł.
Kluczowe są tu przebudowy ulic w Pyrzycach, szczególnie ul. Staromiejskiej realizowane etapami. Tak duże zadania były możliwe głównie dzięki wsparciu zewnętrznemu, m.in. z Funduszu Dróg Samorządowych czy Rządowego Funduszu Inwestycji Lokalnych.
W 2022 roku kwota spada do 1 034 678,01 zł, ale nadal mówimy o budżecie wyższym niż w większości lat sprzed 2016 roku.
2023: zaskakujące tąpnięcie – tylko 137 tys. zł
Największą zagadką pozostaje rok 2023, w którym wartość inwestycji wyniosła zaledwie 137 145,75 zł. To wynik, który wygląda jak wyjątek w całym zestawieniu – zwłaszcza że rok później wydatki osiągnęły rekordowy poziom.
Możliwe, że był to czas przejściowy: okres przygotowywania dokumentacji pod duże inwestycje, rozliczania wcześniejszych etapów albo oczekiwania na rozstrzygnięcia w ramach kolejnych programów. W samych danych widać jednak tylko dwa zadania, co świadczy o bardzo ograniczonej aktywności inwestycyjnej.
2024: rekord – 6,27 mln zł, głównie dzięki Polskiemu Ładowi
Rok 2024 to absolutny lider całego zestawienia. Wydatki na inwestycje drogowe sięgnęły 6 273 811,71 zł, z czego aż 5 589 695 zł pochodziło z dofinansowań.
Największą pozycją była modernizacja odcinka drogi powiatowej nr 1578Z wraz z mostami – zadanie o wartości 5 000 000 zł, współfinansowane z Rządowego Funduszu Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Oprócz tego realizowano remonty na innych trasach, m.in. w ramach Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg.
W praktyce oznacza to, że 2024 rok był momentem, w którym powiat wszedł w finansową ligę inwestycji wielomilionowych, ale fundamentem tego skoku nie był sam budżet powiatu – tylko zewnętrzne wsparcie.
2025: nadal wysoko – 3,05 mln zł i dużo mniejszych zadań
Rok 2025 nie pobija rekordu, ale wciąż jest jednym z największych w historii wydatków. Łączna wartość inwestycji wyniosła 3 050 625,73 zł, a dofinansowania stanowiły 833 219,54 zł.
Charakter inwestycji w 2025 roku jest jednak inny niż w 2024: widać mnóstwo mniejszych zadań remontowych i naprawczych, a obok tego duże przedsięwzięcia drogowe realizowane etapami. Można to odczytać jako próbę „porządkowania” sieci drogowej – obok dużych przebudów pojawia się dużo działań interwencyjnych.
